Vriendjespolitiek

Het kan zomaar eens voorkomen dat je na het werk met een zakenrelatie op een terras belandt, je bestelt een glaasje bier en daarna misschien nog wel een glaasje, bittergarnituurtje erbij, de zon zakt, je geraakt als vanzelf in een rozige stemming en je zegt ineens houd jij ook zo van Toergenjev en dan blijkt die ander ook een groot liefhebber van Toergenjev en vanaf dat moment is die ander ineens niet zomaar meer een zakenrelatie. Want allebei van Toergenjev houden en het ook nog volmondig eens zijn over het waarom, dat smeedt iets hogers, dat neigt naar verwant- en misschien wel naar vriendschap.

Lars Kuipers

Jarenlang heb je voor zo’n relatie met inzet van je spaarzame talenten goed werk geprobeerd te leveren, maar in het Haagse, waar immers iedereen elkaar zonder enige wroeging makkelijke baantjes en duurbetaalde opdrachten toeschuift, is dan ineens de vraag: mag je van zo iemand nog wel een klusje aannemen?

Dat het belangrijk is op zulks kritisch te blijven, ondervond ik bij het aannemen van mijn laatste betrekking in dienstverband. Mijn nieuwe collega’s attendeerden mij er op, dat een van hen schrijfopdrachten uitbesteedde aan een vriendin. Haar verhalen nu waren van een zo matige kwaliteit, dat de betreffende collega ze zelf vervolgens grotendeels opnieuw schreef. Misschien hielden zij ook wel allebei van Toergenjev, je weet maar niet, maar daar gaat het hier niet om. Dat is de bedoeling niet met belastinggeld, dus ik zette een streep door die zakenrelatie.

Inmiddels, ruim twintig jaar later, is het toeschuiven van klussen aan andere Toergenjev-liefhebbers een stuk lastiger geworden. Om de controleerbaarheid van publieke uitgaven te bevorderen is binnen de overheid een complex web gegroeid van regelgeving voor aanbestedingen, en het resultaat is dat het Rijk nu mantelcontracten heeft afgesloten met, als regel, grote, betrouwbare partijen, die om zo’n aanbesteding te winnen een encyclopedische offerte hebben opgesteld die belooft dat zij wat dan ook wanneer dan ook kunnen leveren, mits daar een billijke vergoeding tegenover staat.

Leve de transparantie! Mij is overkomen dat ik, op bezoek bij een vroegere werkgever, te horen kreeg dat mijn oude baantje nu werd uitgevoerd door een medewerker van een gereputeerde multinational. Ongetwijfeld volgens de regelen der kunst, daar niet van, maar naar het uurtarief heb ik niet durven vragen.